Այնտեղ, միջնաբերդի բարձունքներում, ավերակների մեջ, շարժում կ ա ։
Բազմաթիվ բանվորներ, զինված բահերով ու բրիչներով՝ աշխատում են...
Ես տեսա շատ տնեցիների, ահա եղբայրս՝ Արան, Վահրիճը, Վոլոդյան,
իմ մանկա-պատանեկան օրերի ընկերները Անիում։ Տ՛եսա Տարագրոսին,
Ն. Բունիաթյանին, Աշխարհբեկ Քալանթարին, Տոկարսկուն, Ագոյին, Օհա–
նին, Արամին, փոքրիկ Այծեմնիկին,
Հեղինեին, Արեգնազին, Արաքսիին,
Ծաղիկին և շատ ուրիշների...
Ես կփափագեի, որ հարատևեին այդ քաղցր տեսիլները, կցանկայի լինել
նոր տնեցիների հետ, ես կբաղձայի շնչել նվիրական ավերակների ստեղծա­
գործ շնչով...
Շոգեքարշը ծանր հևոցով իր ուղին բսնած շարժվում էր առաջ։ Արանքը
անցավ, գորշ բլուրները թանձր վարագույրների նման եկան, ծածկեցին ամեն
ինչ...
Շոգեքարշը սուլեց, ես սթափվեցի։
Անին անհետ՛ացել էր իմ տեսա­
դաշտից։
ա
1932
թվականին «Բանվորական թատրոնը» հյուրախաղային ներկայա­
ցումներով գտնվում էր Անի-Պեմզայում։ Մի օր թատրոնի բրիգադան ցերե­
կային բացօթյա ելույթ ունեցավ 1սարկով գյուղում։
Ելույթից հետո սահմանապահների ուղեկցությամբ մոտեցանք Ախուրյա­
նի ձորի շուրթին, Անիի դիմաց։
Ես կարկամել էի ու արձանացած դիտում էի։ Իմ դիմաց Ավերակների
քաղաքն էր։ Երկար տարիներից հետո կրկին տեսնամ էի երազանքիս առար­
կան։ Սգավոր քաղաքը, ծանր խորհարդների մեջ թաղված, իր կանգուն ու
կիսականգուն գեղակերտ կառույցներով փռված էր իմ առջև։ Գանգիս մեջ
պտտվում էին իմ օրերի Անին, իր նոր բնակիչներով, իր նոր շնչով... Ման­
կական ա պատանեկան կյանքիս քաղցր օրերով...
Հուզմունքը խեղդում էր ինձ։
Վերադարձին ես էսարկովում հանդիպեցի Ագոյին. դ ա մեծ ուրախություն
պտտճառեց մեզ երկուսիս։ Մեր հանդիպումը ջերմ Էր։ Ինչպես երկու պան­
դուխտներ, երկար ա ձիգ տարիներից հետո պատահմամբ հանդիպում ե ն
իրար և իրենց երկրի կարոտը առնում միմյանցից, ահա այդպես Էր մեր հան–
106
Fonds A.R.A.M