ԱՂԱ
121
ԱՂԱ
պատրաստել»,
քՅՈճհՅՈՅ
֊«
եփուածք,
կերա֊
կրրի պատրաստութիւն»,
ՈՂՈձհ\
֊«
եփելր»,
լս, ՃԽւա, գւռ, ԼՕ՜Օ. «կաթսալի
եռոտանի»
(
<*).օ\) ֊ <հնխ,
կձե֊),
հպրուս.
13
Ո֊
ՃՅ Ո
«
կերակուր»,
իռլ, հկորն.
13
ՈՈ
«
տա
պակ»
(
Փ օ ե օ ւ ՚ Ո ^
2, 439,
ՑօւՏՁՇզ
558)։
Հա
յերէնի
վերջաձայնի
փոփոխութեան
համար
հմմտ.
փոխինձ
և
փոխինդ, ա
յենարանը
դը֊
ոոլած է
դ
ձայնի պատճառաւ,
առանց
յենա
րանի ձեր և նախնական
նշանկոլթիլնը
պա
հած է հայերէնից
փոխառեալ
վրաց
շշծէյօ՚ցօ
լանձվի
«
տապակ, կասկարայ»,
տչ-Տմ^ձ
լանձ–
վա
«
մի քիչ այրել՝
խորովել»։—
Աճ.
Պատահական
նմանութիւն
ունի լտ.
բօ16Ո~
էՁ
«
փոխինդ»,
որ
*
բօ1ոէՈ
ձևի տակ կարող էր
տալ
հյ.
*
աղա ն դ > աղանձ։
ՆՀԲ
լծ.
խանձեսւլ,
ՋԲ
աղ
և
խանձ
բա
ռերից։
Գազանճեան,
Արև. մամուլ
1902,
74
ա + խանձել։
ԳԻՌ
Ալշ. Երև. Ղրբ. Մկ. Մշ. Մրղ.
Ոզմ.
Ջղ. Սլմ, Վն.
աղանձ.
Շմ.
աղանձիլ,
Խրբ.
աղընձիլ,
Ագլ.
րղա՚նձիլ,
Հճ.
աղոնձ.
Ակն.
աղունձ
«
փշրուած
կորկոտ»,
Զթ,
աղըն
ձիլ
«
աղանձել»,
իսկ
ղօգաղրնձիլ
«
մարմնի
քոր գալր». սրա վրայ
ընզարձակ տե ս
եոալ։
Ունինք նաև գւռ.
եղնձել
Բն.
«
եգիպտացորե–
նր խորովել»,
որի վրայ տե՛ս
եղինձ։
ՓՈԽ. — Վրաց.
ալանձվա
«
խարկել, բո
վել,
կերակոլրր
այրել»։
ԱՂԱՆՈԻՐ
«
մի տեսակ
գունաւոր
կաւ»
(
կարող է լինել
կարմիր, սպիտակ,
մոխրա
գոյն, կանաչ,
ևն. հին ժամանակ
գործած֊
ւոլմ էր իբրև
դեղ). նորագիւտ
բառ, որ
ունի
միայն
Պիսիղ. Վեցօր. տող 1531, իբր
յն. ֆաԼՕՀ, ֆր.
ԵօԼ
տճկ.
թրնի մախաում։
ԱՂԱՉԵԼ
«
խնդրել,
աղերսել»
ՍԳր. Ագաթ.
Եզն. որից
աղաչիլ
«
մէկից
աղաչուիլ»
Ոսկ.
(
միջին
հյ.
աղչել
Անսիզք 41),
աղաչանէք
«
աղերսանք»
ՍԳր. «երաժշտական
ԳԿ ձա
յ–
նին պատկանող
մի տեսակ
եղանակ»
Ման֊
բուս, (տե՛ս
Ամատունի,
Հայ. բառ ու բան,
էջ 18 բ).
աղաչելի
Ոսկ.
աղաչաւոր
Նար.
ա–
ղաչելութիւն
Արծր.
բուն
արմատն է
աղ–
կամ
աղա–,
որից
չ
յօդակապով
աղաչել
(
ինչ. ճանաչել,
ամաչել,
փախչել,
թաքչել),
օթ
մասնիկով՝
աղօթ
(
հմմտ.
ճանաչելն
*
ծանաչել
—
ծանօթ, ամաչել
—
ամօթ),
գործա
ծուած
անեզաբար՝
աղօթք
ՍԳր. Ագաթ,
ա–
ղօթաբուղխ
Ագաթ,
աղօթակեր,
աղօթկեր,
աղօթկեար, աղօթկիր
Բուզ. Եւս. քր. Սերեր,
յետին են
աղօթել, աղօթարան
ևն։
ա116. Տ ա ճ ա
38, 589
,».
օա
«
ա֊
ղաչել»
բառին
ցեղակից,
(
մերժում
է
Լ Ձ § .
ԽՈՂ.
Տէսճ. §
52
ասելով՝ որ լտ.
01՜0
գալիս է ըստ
ՇօքՏՏ6Ո 1Հ2
11, 336
0
Տ
արմատից,
ուստի
ամենևին
նման
չէ
հայերէնին),
ՃՏՇՕև
1
Լ2, 16, 448
կցում է սանս,
Յէ՚ձհ,
(
ն.
Տքւ^-ՏօՑօ»
բառե
րին,
հյ.
աղաչել
դնում
/;
= աոաջել
<քՁՈ§6Ո6Ո,
դիմում
անել»։
Տէրվ. Նա֊
խալ. 32, 62 հյ.
աղէ, աղմուկ, աղա
ղակ,
սանս.
31՝
«
օրհնել»,
31՜6
«
օ ն»,
լն.
օճօճօ. «աղաղակ»,
Հ1.0Օ. «աղոթք»
բառերի
հետ, հնխ.
*
ՅՐ
«
օրհնել,
աղա
չել» արմատից։
8
ս § § 6 , 86ւէւ՝.
36
նոյն
պէս
գնում է հնխ.
Յք
արմատից,
հմմտ.
յն. ԱնՕՏգԱ՝. «աղօթել,
աղաչել», 0.00.,
ԱՕ՜կ
«
աղօթք,
խնդիրք,
աղաչանք»,
Օ.0ԱՂ.՝.7.0Հ «աղաչական»։
Հիւնք.
ուխտ
և
աղօթք
բառերից։
Հալաճեան,
Արևելք
1893
նոյ" 10
աղու աչք։
Շէֆթէլովից
8 8
29, 48
սանս.
Յ Ր յ ՚ Յ Ս
«
փառաբա
նել»։
(
Այս բառր
ցեղակից է վերի
յն.
ձևերին,
որոնց
միանում են նաև լտ.
01՜0
«
ասել,
խօսել,
խնդրել,
աղաչել»,
ռուս.
0
բ \ ՚ , 0թ31ե
«
բղաւել».
բայց
հա
յերէնը կապ
չունի
նրանց
հետ)։Բ^Ճ^Հ–
Տ6Ո,
Հայ. գր. լեզ. 91
ողոք
բառի հետ ։
֊
Լտ.
10
զԱ01՝
«
խօսիլ»7
Ւ(ՅՐտէ,
Յու֊
շարձ. 417 թրք. գՏձ–\&է~Հռ1\զ
«
աղա
չել»։
Շհ31՚բ6Ոէ101՛
I I
7
՛
25, 242
սանս.
1&
բՅէ1
«
խօսիլ,
շաղփաղփել»։
0
§էե%
՝\\՚01՝
է61՝ ԱՈճ Տ3.0հ6Ո
3, 204
Հսլ. ^\
Լ\–
«
ողբալ,
լալ»; Մառ
3 8 0
25 (1921),
էշ 25 վրաց.
Հ>–.^Յօ լոց վ ա
«
աղերս,
աղաչանք»,
բառի
Հետ։
ք օ –
եօա>–
ւ, 182 մերժ ում է լտ.
01՚
Օ,
յն,
0.00.
են։
ԳԻՌ. —ՀՃ. Մշ. Ջղ.
աղաչել,
Ախց. Երև,
Կր. Ննխ. Պլ. Ռ.
աղաչէլ,
Զթ– Հմշ. Շմ. Ոզմ.
աղաչիլ,
Ալշ.
աղաջ՚ել,
Սլմ.
աղաչել,
Մրղ.
աղաչէլ,
Տիգ.
աղաչիլ,
Մկ.
աղանիլ,
Վն.
Fonds A.R.A.M