138
Ա Ն Ա
3
ար ութ–իլն
Ամ՛իրայ՝
որուն
ծ՜ննգեան
եւ
մ՝ աՀուան
թ՜ո լակա՛ն՛ն երր
չկ րցանք
գտնել,
1842
ին
վերջերը
Պատրիարքարանի
եկամ՛ուտ՛ներուն
«
վերատեսուչ»
ըՊաւբուած՜
է, մ՚ինչգեռ
Մ ի" աք
Ամ՛իրայ
Միսաքեան
«
վերատեսուչ»
կարգուած– էր, ՛նոյն
թ՜ուա­
կանին,
Աս գային
Հիլանգանոցին
եւ Պօղոս
աղա
Աշնանեան ալ՝ «Տնանկ
Աղքատաց եւ
Որբ ու Այրիներու
քցնաւ/՝ա1էու»։
«.
Յարութիւն
Ամ՛իրայ իրկանեան
մ՛իան­
գամ՛այն
գլուխ
կարգուած
Էր 184-2 Մարտ
26
ին կազմ՛ուած՜
Անտտսլ ուի եւ
ում՛է լիի
սեղանաւորական
ընկերութեանց
եւ Աուլ–
թանէն
պատուուած՜ էր իֆթիխարի պատ­
ուանշանով,
որ շատ Հազուագիւտ
կերպով
կր տրուէր այն ատեն, մանաւանգ
"
Քրիս­
տոնէից։
Յարութիւն
Ամ՛իրա
յ էրկանեան
այս
շրջանին
մ՚էշ^ Պեզճեանի
գերր
կատարած՜
է մ՛եր Պատրիարքարանին
մ՚ԷՀ,
իրեն
սլաՀ֊
ուած՜ Աէէալով
նաեւ
Աղ գա
յին
ժողով
ին
նախագահութիւնը։
(
Ըն դ ա ր ձ ա կ Օ ր ա ց ո յց 1910
եջ 200. 11զց. Ս ա հմ ա ն ա դ ր ո ւ թի ւ ն դ , իր ծ ա ց ո ււ կ ւ
եւ կ ի ր ա ւ ւ ո ւ թ ի ւ ն ր , Ա. Ալււյււյանեան ):
Տսւն
1 1 - 1 3 ֊
ճանիկ
Ամ՛իրայ
ֆա–
փազեան
կամ՝ ճանիկ
Ամ՛իրայ
Ա՛աՀսւէսի
Աիմ՚էոնեան,
որգին էր ֆավւաղեան
Աիմ՚էոն
Ամ՛իրային։
Արհեստապետ
սեղանաւորնե­
րու
ծՊ,ած է 1776ին եւ մ՛եռած
1856
Յունիս
11
ին (Հ. Տ.)։
«1830
ին
ճանիկ
Ամ՛իրայի
օգնսվժեամ՚բ
Բերայի
Գււնավուլա
եւ Սքօրտէլա
թսէղե–
րուն
մ՚ԷՀ^ Հաստատուեցան
մ՚էյմ՚էկ
աղՀր–
կանց վարժարան, Ա. Հռիփսիժեանց
եւ Ա.
Գայիանեսւնց,
եւ մ՝էյմ՚էկ
վարժարան
մ՛ան­
չերու
Համ՛ար, Ա էշ^մ՚իածնի
եւ Ա. Լուսա­
ւորչի։ Ասկէ առաշ^ Պ՛՛լ՛՛ոյ
՚
ՐԷՀ
աղՀկանց
մ՛էկ վարժարան
մ՛իայն
կը յիշուի։ այն
զոր 1821ին Աամ՚աթիա Հաստատած՜
Է եղեր
ճանիկ
Ամ՛իրայի
քոյրը։»
(1901
Ըն դ ա ր ձ ա կ
Օ ր ա ց ոյց , Կ. Պ ո լ ս ո յ
Հ ա յ ե ր ր ե ւ ի ր ե ն ց Պատ­
րիարքներդ, Հ. Ասատոլր, եջ 1 9 8 ) ։
Րում՚Էլի
Հիսարի Ա. Աանգուխտ
եկե­
ղեցին
վերաշինուած՜
է ճանիկ
Ամ՛իրայի
կտակին
Համ՝աձայն
Ս՚սւպաՀեաճեան
Յա–
Հ Ի Տ
կոբ աղա
յի ձեռքով։
Յիշեալ
ամ՛իրան օգ­
նած՜ է նաեւ
Ազգային
Հիւանգանոցի
շի­
նութեան։
Տան, 14. ֊ ֊ ֆիշմիշեան
Միքայէլ
Ա–
մ՚իրայ։
ԱոաՀին
«
Միլթէվէլլի»
Ազգ. Հի–
ւանգանոցին.
իր ՜ճարպիկսւթեանը
Համ՛ար
«
փիշմ՚իշն
(
եվւած՜)
յորՀորշ^ ուած՜։
Փ՛՛ան
թէզկեաՀտաըութենէն
ամ՝իրայութեան
բարձրացած՜
է ։
՚
Նորոգած՜ է իւսկիւտարի
Ա.քԱաչ եկե­
ղեցին։ Ծնա& է Ակն այ Ապուչէխ
գիւղը
1188
ին եւ մ՛եռած 1849 Մարտ
18
ին. «Ա֊
կտնատես
ծ՜երունիք
կը յիշեն
թէ՝
Փիշ–
մ՚իշեան
Միքայէլ
Ամ՛իրան աղէկ կրնա
յէ ր
Հիւանգանոցին։
իրաւ
«
գործ՜ը
գիտցող))
մ՛արգ էր։ Գրպանէն փարա չէր տար,
բայց
գիտէր
իր մ՛եծ՜ ազգեցութիւնը
գործվա­
ծ՜ ել նիւթական
ու գրաւՐական
կարեւոր
նւղաստներ
ստանալու
Համ՛ար
յօգուտ
Հի­
ւանգանոցին։
Բրինձը,
ածուխը,
փայտը,
օ՜ճառը, եւն., իրենց տեղերէն
իբրեւ
նուէր
բերել կուտար ի ձեռն
իրեն ծ՜անօթ
սեղա­
նաւորաց։
«...
կը պատմ՛ուի թէ Ազգ.
Հիւանգանո­
ցին Հիմնագիր-բարեըարը
(
Պեզ՜ճեան
Յարու­
թիւն
Ամ՛իրա
յ՝) իւր Հարստութենէն
կարե­
ւոր մ՛աս մ՛ըթողած՜ էր Փիշժիշեան
Ամ՛ի­
րային,
յապաՀովութիւն
նիւթական
մ՛ա­
տակարարութեան
ՀիւաՊւգանոցին։
«
Բարերարին
մ՚աՀէն
յետոյ
Փիշմ՚իշ–
եան նոր շէնքեր
կ՝աւելցնէր
Հիւանգանս֊
ցին
մ՚էշ^,
յայտարարելով
թէ
Պեւլճեանի
թողած՜
ււաա1լ1ւ տյս լւանին կը
գործած՜էր։
Բայց
կարելի չէ եղած
^ շ ՚ է ե լ թէ
ո՛րչափ
ոսկի եւ ագամ՛ան գ
թողած՜ էր
Պեզճեան
Փիշմ՚իշեանի,
եւ թէ ստոյգ
է որ ա յս վելւ–
չ^ինս
իւրացուցած
լինի
մ՛էկ
մ՛ասն
այգ
Ը*՚1եՑ՝
"
րպէս եւ ագամ՚անգալից
ամ՛ենա­
թանկագին
արկղիկ
մ՛ը, ինչպէս
շատ ե րու
բերանն էր այն ժամ՛անակներ։»
(
Պատմ՛ու­
թ ի ւ ն Ս. Փ ր կ փ Հ ի ւ ա ն դ ա ն ո ց ի ն Հ ա յ ո ց , 1888. Բ.
Բեչեան, եջ 5 1 — 5 2 ) ։
Տուն 16.֊ ՄաՀտէսի
Չէլէպի
Կէլկէլ֊
եան
Յարութիւն
Ամ՛իրայ,
«
Տնանկաց
մ՚ա–
տակարութեան»
(1832)
առաջին
վար չու–
Fonds A.R.A.M