138
Ա Ն Ա
3
ար ութ–իլն
Ամ՛իրայ՝
որուն
ծ՜ննգեան
եւ
մ՝ աՀուան
թ՜ո լակա՛ն՛ն երր
չկ րցանք
գտնել,
1842
ին
վերջերը
Պատրիարքարանի
եկամ՛ուտ՛ներուն
«
վերատեսուչ»
ըՊաւբուած՜
է, մ՚ինչգեռ
Մ ի" աք
Ամ՛իրայ
Միսաքեան
«
վերատեսուչ»
կարգուած– էր, ՛նոյն
թ՜ուա
կանին,
Աս գային
Հիլանգանոցին
եւ Պօղոս
աղա
Աշնանեան ալ՝ «Տնանկ
Աղքատաց եւ
Որբ ու Այրիներու
քցնաւ/՝ա1էու»։
«.
Յարութիւն
Ամ՛իրայ իրկանեան
մ՛իան
գամ՛այն
գլուխ
կարգուած
Էր 184-2 Մարտ
26
ին կազմ՛ուած՜
Անտտսլ ուի եւ
ում՛է լիի
սեղանաւորական
ընկերութեանց
եւ Աուլ–
թանէն
պատուուած՜ էր իֆթիխարի պատ
ուանշանով,
որ շատ Հազուագիւտ
կերպով
կր տրուէր այն ատեն, մանաւանգ
"
Քրիս
տոնէից։
Յարութիւն
Ամ՛իրա
յ էրկանեան
այս
շրջանին
մ՚էշ^ Պեզճեանի
գերր
կատարած՜
է մ՛եր Պատրիարքարանին
մ՚ԷՀ,
իրեն
սլաՀ֊
ուած՜ Աէէալով
նաեւ
Աղ գա
յին
ժողով
ին
նախագահութիւնը։
(
Ըն դ ա ր ձ ա կ Օ ր ա ց ո յց 1910
եջ 200. 11զց. Ս ա հմ ա ն ա դ ր ո ւ թի ւ ն դ , իր ծ ա ց ո ււ կ ւ
եւ կ ի ր ա ւ ւ ո ւ թ ի ւ ն ր , Ա. Ալււյււյանեան ):
Տսւն
1 1 - 1 3 ֊
ճանիկ
Ամ՛իրայ
ֆա–
փազեան
կամ՝ ճանիկ
Ամ՛իրայ
Ա՛աՀսւէսի
Աիմ՚էոնեան,
որգին էր ֆավւաղեան
Աիմ՚էոն
Ամ՛իրային։
Արհեստապետ
սեղանաւորնե
րու
ծՊ,ած է 1776ին եւ մ՛եռած
1856
Յունիս
11
ին (Հ. Տ.)։
«1830
ին
ճանիկ
Ամ՛իրայի
օգնսվժեամ՚բ
Բերայի
Գււնավուլա
եւ Սքօրտէլա
թսէղե–
րուն
մ՚ԷՀ^ Հաստատուեցան
մ՚էյմ՚էկ
աղՀր–
կանց վարժարան, Ա. Հռիփսիժեանց
եւ Ա.
Գայիանեսւնց,
եւ մ՝էյմ՚էկ
վարժարան
մ՛ան
չերու
Համ՛ար, Ա էշ^մ՚իածնի
եւ Ա. Լուսա
ւորչի։ Ասկէ առաշ^ Պ՛՛լ՛՛ոյ
՚
ՐԷՀ
աղՀկանց
մ՛էկ վարժարան
մ՛իայն
կը յիշուի։ այն
զոր 1821ին Աամ՚աթիա Հաստատած՜
Է եղեր
ճանիկ
Ամ՛իրայի
քոյրը։»
(1901
Ըն դ ա ր ձ ա կ
Օ ր ա ց ոյց , Կ. Պ ո լ ս ո յ
Հ ա յ ե ր ր ե ւ ի ր ե ն ց Պատ
րիարքներդ, Հ. Ասատոլր, եջ 1 9 8 ) ։
Րում՚Էլի
Հիսարի Ա. Աանգուխտ
եկե
ղեցին
վերաշինուած՜
է ճանիկ
Ամ՛իրայի
կտակին
Համ՝աձայն
Ս՚սւպաՀեաճեան
Յա–
Հ Ի Տ
կոբ աղա
յի ձեռքով։
Յիշեալ
ամ՛իրան օգ
նած՜ է նաեւ
Ազգային
Հիւանգանոցի
շի
նութեան։
Տան, 14. ֊ ֊ ֆիշմիշեան
Միքայէլ
Ա–
մ՚իրայ։
ԱոաՀին
«
Միլթէվէլլի»
Ազգ. Հի–
ւանգանոցին.
իր ՜ճարպիկսւթեանը
Համ՛ար
«
փիշմ՚իշն
(
եվւած՜)
յորՀորշ^ ուած՜։
Փ՛՛ան
թէզկեաՀտաըութենէն
ամ՝իրայութեան
բարձրացած՜
է ։
՚
Նորոգած՜ է իւսկիւտարի
Ա.քԱաչ եկե
ղեցին։ Ծնա& է Ակն այ Ապուչէխ
գիւղը
1188
ին եւ մ՛եռած 1849 Մարտ
18
ին. «Ա֊
կտնատես
ծ՜երունիք
կը յիշեն
թէ՝
Փիշ–
մ՚իշեան
Միքայէլ
Ամ՛իրան աղէկ կրնա
յէ ր
Հիւանգանոցին։
իրաւ
«
գործ՜ը
գիտցող))
մ՛արգ էր։ Գրպանէն փարա չէր տար,
բայց
գիտէր
իր մ՛եծ՜ ազգեցութիւնը
գործվա
ծ՜ ել նիւթական
ու գրաւՐական
կարեւոր
նւղաստներ
ստանալու
Համ՛ար
յօգուտ
Հի
ւանգանոցին։
Բրինձը,
ածուխը,
փայտը,
օ՜ճառը, եւն., իրենց տեղերէն
իբրեւ
նուէր
բերել կուտար ի ձեռն
իրեն ծ՜անօթ
սեղա
նաւորաց։
«...
կը պատմ՛ուի թէ Ազգ.
Հիւանգանո
ցին Հիմնագիր-բարեըարը
(
Պեզ՜ճեան
Յարու
թիւն
Ամ՛իրա
յ՝) իւր Հարստութենէն
կարե
ւոր մ՛աս մ՛ըթողած՜ էր Փիշժիշեան
Ամ՛ի
րային,
յապաՀովութիւն
նիւթական
մ՛ա
տակարարութեան
ՀիւաՊւգանոցին։
«
Բարերարին
մ՚աՀէն
յետոյ
Փիշմ՚իշ–
եան նոր շէնքեր
կ՝աւելցնէր
Հիւանգանս֊
ցին
մ՚էշ^,
յայտարարելով
թէ
Պեւլճեանի
թողած՜
ււաա1լ1ւ տյս լւանին կը
գործած՜էր։
Բայց
կարելի չէ եղած
^ շ ՚ է ե լ թէ
ո՛րչափ
ոսկի եւ ագամ՛ան գ
թողած՜ էր
Պեզճեան
Փիշմ՚իշեանի,
եւ թէ ստոյգ
է որ ա յս վելւ–
չ^ինս
իւրացուցած
լինի
մ՛էկ
մ՛ասն
այգ
Ը*՚1եՑ՝
"
րպէս եւ ագամ՚անգալից
ամ՛ենա
թանկագին
արկղիկ
մ՛ը, ինչպէս
շատ ե րու
բերանն էր այն ժամ՛անակներ։»
(
Պատմ՛ու
թ ի ւ ն Ս. Փ ր կ փ Հ ի ւ ա ն դ ա ն ո ց ի ն Հ ա յ ո ց , 1888. Բ.
•
Բեչեան, եջ 5 1 — 5 2 ) ։
Տուն 16.֊ ՄաՀտէսի
Չէլէպի
Կէլկէլ֊
եան
Յարութիւն
Ամ՛իրայ,
«
Տնանկաց
մ՚ա–
տակարութեան»
(1832)
առաջին
վար չու–
Fonds A.R.A.M