ԱՆԱՀԻՏ
107
Հայութեան,
եթէ
Հա մա շխարՀային
պատե­
րազմը եկած
կըլլար
տակնուվրայ
ընել
կա–
ց ո ւթիւնը
եւ մեծազ
ոյն
ա դէտն եր ո ւ ն առ^ եւ
դնել
մ եր ժոդովուրդր։
Պ ատերազմի
առաջին
ամիսներուն
իսկ. Գէորգ Ե, վերակազմեց
Ագգ.
Պ ատուի ր ակութիւն ր, անոր
ն ա խ ա գա Հութ
իւնր
դարձեալ
յանձնելով
Պօզոս Նուպար
վյաշս/յին
եւ այս անգամ
անոր
սլաշտօն
տալով
թ/՛վ՛՛՛՛­
Հայ դատին
աւելի
արմատական
լուծում
մր
ստանալու
Համար
խանքեր
րներ
Ինչ որ ան­
կից
յեաոյ
պատաՀեցաւ
—
ան Հուն ութ իւն մր
ղգայացունց
դէպքերու—
մինչեւ
Հայրապետին
մաՀր.
ամենուն
մտքին
մէջ է, եւ
կարելի
չէ, պէտք
ալ
չկայ
զանոնք
Հոս
Վերյիշելւ
Ա յգ արտակարգ
տռամին
բոլ որ տ ե ս ա ր անն ե–
րուն մէջ, *հէորգ Ե, իր բարձր
պաշտօնր
վե֊
Հութեամբ
,
արժանապատւութեամբ
ու խղճա-
մտութեա
մբ
կա տա բող, իր ազգին^
եւ
անոր
դատին
Հ անդէպ սրտագ
ին
Հո գահ ո ւթեա
մբ
լ ի
Հայրապետ
մր Հանդիսացաւ։
Ոմանք
կր մ ե–
զաղրհն
իրեն
Հայ կամաւորներու
գունդեր
ր
ճակատ
երթալնէն
ա ո ա Հ է^միածնայ
վեՀա–
*1
ա
յրին
մէջ
Հանդիսաւորապէս
օրՀնած
Րէ՜
լա լր . Հա մա րելով
գա յգ
ք(Ւուր,լյերր
գրգռող
անքա դա քա գիտական
արարք
մր։ Ղ՚էորգ Ե, որ
Պալքանեան
պատերազմի
շրջան՛ին։
արդէն
վճռապէս
ռուսասիրական
ուղղութիւնն
րնդ–
գրկած
էր, այգպիսի
շրջանի
մր ուր Հայ ժո­
ղովուրդի
և Հա յ դատի ճակատագիրր
Ռուսիս
յ
եւ իր դաշնակիցներու
յաղթանակէն
կա խ–
ուած
էր
%
ու
ր1*շ %է
*
Ր
ա
լէր
^Ր
սա
Ր
վարուիլ։
Ան
այդ ժեսթով
ցոյց կուտար
Ռուսիոյ
Հովանւոյն
տակ
գտնուող
Մայր-Աթոռին
սրտակցութիւնր
ռուս
գրօշի
տակ
կռուող
Ե ո վկա սեան
Հայ կա­
մա լորն եր ուն եւ ատով
կր յա
յ անէր
անգամ
մր եւս թէ Ռուսի ո յ զէնքերու
յաջողութենէն
կր
սպա սէր
իիրքաՀա
յաստանի
ագատումր։
Հա յրապետր
իր օր Հնութեամբ
կր
նուիրագոր–
ծէր արդէն
ինչ որ Ռուսիոյ
եւ ա ր տ ա սա Հ մա­
նի գրեթէ
բոլոր
Հա յերր
կ՚րնէին
այդ
պա֊
Հուն։
Ատիկա
բնական
պէտք
է թուէր
թուր­
քերուս,
որ իրաւունք
պիտի
ունենային
գրր–
գրռուելու
միմիա
յն եթէ
Պոլսոյ
Հայոց
Պատ֊
րիարքր
ա յգպիսի
ժեսթեր
րնելու
ելլէր։
Գէորգ Ե. իմաստուն
վարքագիծ
մր
որդեգրեց
Համա յնավար
րեժիմի
Հայաստան
մտնելէն
ի վեր եւ զայն
անշեղ
պաՀեց
մինչեւ
վերԼր։
թ՛էպէտ
այդ
րէժիմր
Հակակրօնական
ոգի ու­
նէր եւ Հա յոց
Հա յբասլետական
աթոռին
ա–
ռքսնձնաշնորՀութիւններն
ու գործ
ունէութեան
մի^ոցներր
կր սեղմ էր. ան գնաՀատեց՝
բարձր
ու Հեռատես
ազգասիրութեամբ
մր
է՛*
1
՛
^
"
Հ՛
այդ
բեժի
մր կր բերէր
գրական՝
Հա
յաստանի
ժողովրդին
եւ ա մբոգ^
Կ ո վկա սի Հա
յութեան,
խա ղա զութ իւնր , ա զգա
յին
լեզուի
ու մշակո
յ–
թ ի տիր ա պե տ ութ իւնր,
շին ա ր ա ր տ կան
բեղմ-
նաւոր
Գ
ո
րհր,
ա զգայ
ին
ճա րտա րա
րուեսաի
ստեղծումր
է
եւ իր սրտառուչ
կոնդակներով
Հրաւիրես
ա Ս՛՛րող ջ ա շխա րՀ ի Հայ ութ իւնր
օգ­
նել կառավարութեան
այդ Հայրենաշէն
գործե–
րուն
մ էի
Ան խոր
հ երութեան
մէջ է որ վախ–
ճաներ է, երբ այլ եւս անկարող
էր
անձնապէս
կարեւոր
դեր մր կատարելու,
բայց
այդ մե­
ծարոյ
Հովուապետին
մաՀր
յարգալից
տխրու–
թ իւն մր մ ի այն կրնայ
պա աճառել
ամ էն ազ­
գասէր
Հայ ու։ Լուսաւորչի
Աթոռր–
անշքացածդ
աղքատացած,
բայց
կանգ ո ւն
ու կ են դանի
մնացած
է շնորՀիւ
իր խոՀական
քաղաքակա­
նութեան^։
Եւ Հայ ժողովուրդր
արտ ասա
Հման ի
մէ^ ուրախ
ութ ե ամբ իմացաւ
որ
ԽոբՀ. Հա­
յաստանի
կառավարութիւնր
որոշեր
է
^
ո
է
քէ
տ ս։ լ էջ մի ա հն՝այ Ս ի արան ու թ եան
Հ այրա պե­
տին
թ ա դումբ
կատարել
աւանդական
Լ
՝
Ք
Ո
Վ
ու մանաւանդ
թէ ան տրամադիր
է
արտօնել
որ Հ այ րա պ
ե
տ ին յա^ո րդն րնարուի
ր սա այն
կանոն։ւսգրութ
եան
ղ ո ր
Հանգուցեալ
Հայրա–
պեան^ ու Գերագոյն
Խ որՀուրդր
գծած
էին քա–
ն ի էէ՚ր տարի
ա ռա ջ եւ որու
Համեմատ
նո ր
Հայրապետը
պիտի
րնարուի՝
րսսւ
Հնաւանդ
սովորութեան՝՝
Հայաստանիդ
Կովկասի
եւ ար–
տասաՀմանի
ր
ո
Է՛՛ր
կարեւոր
թեմերու պատ­
ուիրակներուն
մասնակցութեամբ։
՚
իուրեան
Ա րբաղանի
յանկարծական
մա­
Հր կսկծալի
դ ժբա զգութ իւն մրն Էր ոչ մի
այն
Եր ուս աղ Էմի Հայկական
մեծ Տան. այլ բ ո վա
ն -
դակ
Հայ ազգին
Համար։
Ան ծանր
Հիւանգու–
թեամբ
մր տառապեցաւ
երկու
տարի
առաջ,
ր ա /ց վի ր ա բո ւժ ա կ ան գործոգո
ւթ եան
ենթ ա ր–
կ ու ել էն յետ ոյ ՝ թէեւ
ք ի չ մր տ կ ար եւ ս ա իւղ­
ուած
զգոյշ ապրելու^
կր կարծուէր
թէ այլ եւս
զ եր հ էր վտ անգ է ։ Տր ուած
ըչչալով
իր
Հզօր
կագմուածքը
եւ իր տարիքր
որ գեռ
ծայրա­
գոյն
ծերութեան
չ էր Հ ասն եր,
կր
յուսայինք
որ ան դեռ գոնէ տասր
տարի
կ*ապրէր։
Ու
պէտք
էր ապրէր,
ան դեռ շատ
րնելիք
ունէր
ա
իր ուժերուն
է
տաղանդին^
լրո ւթ ե ա ն մէջ էբ:
Ան քիչ կր գրէր,
Ր՚՚ՀեԳ
ադամանդէ
էր իր
Fonds A.R.A.M