10
Տ
ԱՆԱՀԻՏ
Հայրենիք
եւ Ազատութիւն,
աոոնք
էին
կրթութեան
գլուխը
կեցող
մե ծ ազգ
եր էն մին,
իր
սրրոլթիլնները,
Գրականութեա՛ն,
Գեղար֊
բայց
ամենախոր
սքանչացում
ունէր
անգլիա–
ուեստի
ու Գիտութեան
Հետ,
որոնց
երկրպա–
կան
ազգին
ու քաղաքակրթութեան,
Հելլէ–
գողն
էր,
թերեւս
իր մեծագոյն
սէրր
մտաւոր
նական,
իտալական
մշակո/թներուն,
գերման
կեանքի
այդ
գերագոյն
ար տ այ այ տո,
թ ի ւ ն ֊
Պէթովրնի
մր կամ
Կէօթէի
մը Համար,
իր
ներն
իսկ
էին,
եւ
Հայրենիքն
ու Ադատու–
Հայրենիքին
Համար
ունեցած
որդիական
քերմ
թիւնը
կր պ ա շ տ է ր
իբր
անոնց
զարգացման
սէրը
աւելի
խոր,
աւելի
բուռն
դարձած
էր՝
անՀրաժեշտ
միջոցներ։
Մտաւորական
,/
լ.ն
4 87
Օի կսկծեց
ուցի
չ պ ար տութ
են էն յետ
ոյ,
երբ
էր՝
ամէն
բանէ առա*.
(
եւ
ո՛րքան
յաղթա–
Վերսայլի
պալատին
մէք
իսկ
Հաշտութեան
կանօրէն
ապացուցուց
թէ
ինչ ինչ
Հատըն–
դաշինքը
չ ա ր ա չ ա ր պարտուած,
դետինր
գար.
տիր
մտաւորականներ
մեծ
ճգնաժամի
րոպէ–
նրւած
Ֆրա՚նսային
ստորադրել
տուող
ել
գեր֊
ներու
մէշ՝
ն ո յ ն իսկ
ք ա ղ ա ք ա կ ա ն
կնճիռներ
ման
կայսրութեան
Հաստատումը
Հռչակող
աւելի
սրատես,
աւելի
գործնական
,
վճռական
ւիրուսիական
գին ա մոլ ութի
ւն ր ,
Ֆրանսայի
կերպով
կը
լուծեն
քան
ասպարէզի
քադա–
մաս
կագմոդ
երկու
նաՀանգ
բոնի
յավւշտա.
ք աղէտներ,
ար Հեստով
դի լան ագ
է տն եր ։ Մտա–
կելէ
յետոյ՝
ամենակոպիտ
կերպով
վիրալո
ւս ր ա կան
մրն էր,
բանաստեղծ
,1'
ր, մտածող
րած
էր պարտուած
ադղին
ար մ ան ա սլ ա ալա
մը . իր
ազգին
գրականութեան
ու
ղեդար–
թիւնը։
Կր
սխալին
անո՛էք
որ
իր
մաՀուրնԷն
ու I, ս ա ին ք ա ջ ա տ ե ղ ե ա կ
ըլլալէ
ղատ.
Հելլէն
ետքն
ալ
(
Լօյտ
ճօրճ
մր, կամ
գերման
թեր–
մշակո/թի
,
Հնդիկ
վ։ ի լ ի ս ո վ։ այ ո լ թ ե ան
,
չինա–
թեր)
գրեցին
թէ
ան
կոյր,
անՀաշտ,
կատաղի
կան
արուեստի
խորին
ծանօթութիւնն
ունէր
ատելութիւնն
ունէր
դեր ման
ա ,լգ ին
։
ան
ու–
ել
բուռն
սէրր.
նոր
նկարչութեան
եւ արձա–
նէր
ատելութիւնր
IՏ
/
Օին գ ործ ուած
մե ծ
անար–
նագործութեան
վ ա ր պ ե տ ն ե ր ո ւ
աոաջին
րմ֊
գարութեան
ու բիրտ
անարգանքին,
ատոնց
բըռնողներէն
եղած
էլ,
ԼԱ ան էին*
Ս ոնէին,
վրէժը
կ ուզէր
լուծել,
կ՝ ո լզէր
աշխատիլ
ար–
Ռոաէնին,
՚
Բոնսթանթին
Մէօնիէին,
Լ՚օժէն
գարութեան
վեր աՀ ա ստ ա տոլ մին. իր ա մրող
ջ
^Բարիէրին,
եւլն,),
իր
սքանչելի
յօդ ւււաէնե
րր
կեանքր,
իր բոլոր
արարքներր
այդ
սեւեռ֊
Ռամպրանտի
վրայ
(
անոր
ծ հր,,, թե ան
ղէմքի
եալ
մտածումով
կր բացատրուին։
Բայց
այդ
նկարին
աոթիւ
որ
Լո,վլ։ին
Հր աշ ալիքն
եր է ն խորազգաց
մարգը
Հաշուոդ
մըն էր
միանդա
մին
է), ՚Բոնսթանթին
Սէօնիէի,
Սա՚էւէի
մա–
մայնւ
Ալեւոր
նու,ղալ,
վ։ ա շան,
որուն
մտե–
սին,
նշանաւոր
են, իր ամ
ե՛ւ էն սիրե
ի բարե–
րիմե
էր
՚
Բլէմանսօ
շատոնց
ի վեր,
օր մը կ՛՝ ը–
կամեերն
էին
՚
Բլոտ
Ս ոն է եւ
նոր
արուեստի
սէր
ինծի
անոր
Համար,
((
Կը սիրեմ
անոր
յօդ–
մեծագոյն
ֆրանսացի
ք ն ն ա գ ա տ ր ,
իր աշա–
ուածները,
որովՀետե
բանաստեղծի
մը
սիրտն
կերտ
եւ
,)
փաԹ|ւս/»
ա շ խ ա տ ա կ ի ց
Կ իւս
թ ավ
եւ երկրաչավւի
մը միտքը
կը
գանեմ
Հոն»։
Ժեֆրոլա։
Այդ
մեծ
ա ր ո ւ ե ս տ ա գ է տ ն
երը
իր
Ադմկայոյդ
շարժ տկող
մը
չէր՝
Տէրուլէտին
այղ
ազնիւ
սէրը
ւիոխարինեցին
անոր
ղէմքր
պէս,
որ կրակոտ
ու
ազնիւ
Հոգի,
Լերմ
Հայ
դե դար
ուե ս տ ա կան
ընտիր
գործերով
յաւեր–
րենասէր
մըն էր,
բայց
կր կարծէր
քանի
մը
մտցնելով,
(
Ռոտէնի
կիսանդրին,
Մանէի,
երգո
վ,
ցոյցո
վ ո ւ ճա ոով
Ալզաս–
Հօր էն ր կար
ելի
•
Բարիէրի
կենղանադիրները,
Ռաֆաէլլի
ժեծ
էր
վերստանալ։
՚
Բլէմանսօ,
իր
քղա/ին
ու
նկարը,
ելն.)։
կրքոտ
արտաքին
երեւոյթ
ին Հակառակ՝
դոր–
Կր
սխալի։
անոնք
որ
իրեն
կը վերագրեն
ծոլն
էութեան
ու պայքարի
ճարտար
ո ա
զժա
նեղ
ազգամոլս,
թիւն,
—
ինչպէս
ել
բիրտ
գ է
տ
մըն
էր։
ինքնասիրութիւն,
Կրյիշեմ
իր
Հին
էջերէն
Իր ամբողջ
պայքարը
ժ ի ւ լ
Ֆէըրիին
դէմ
մին
ուր
Հայրենասիրո,
թ ի ւնն
իբր
չարիք
մը
որ գաղթավայրեր
կ՝ ուզէր
տալ
Ֆրան
ո այ ին
դատապարտող
թօլսթո/ի
դրութեանց
պա–
ել տուաւ
անոր
Համար
էր
որ
անոր
կը
տասխանելով,
ան
կ՚ըսէր
թէ
մարդկութիւնը
ի–
մեղադրէր
Ֆրանսայի
ուժերր
ցրուել,
մինչ
ր ա պ է ս
սիրելու
Համար՝
նախ
իր ագղը
սիրե
պէտք
էր
զանոնք
կեղրոնացնել,
խտացնել,
լու
է, ինչպէս
իր աղդը
սիրել
սորվելու
Հա–
ստուարացնել՝
որպէս
զ ի Գերմանիոյ
Հետ
ա
մ՛ար
մարգ
նախ
իր ծհոդքը,
իր
րն ա ան ի ք ր
պա
գայ
ընղՀարման
մր
մէգ
անոնք
լիովէն
սիրելու
է ։ Ան
Ֆրանս
ան
կր
ս/՚րէլ,
բուռն
սի–
գործածուէին,
՚
Բլէմանսօ
ա ն ա ր դ ա ր
էր
այղ
րով՝
իբր
իր
մայրը,
եւ իբր
արդի
ք ա ղ ա ք ա –
յարձակման
մէջ
ել կր սի,ալէ/,,
Ֆէրրի՝
դաղ–
Fonds A.R.A.M