Այո՛ , «Մեր
կռիւը տաճիկ
կառավարութեան
գէմ ո՛չ միայն
ազ­
գային
կոիւ Է, այլեւ եւրոպական
քաղաքակրթութեան
ու մարգ^
գային
իրաւունքների
գտա՛» (Գրօշակ»
յ Հ օ . 1 ) ։
«
Սկեցնենք մեր կեանքի
միւս գլիյա/ւոր
պայմաններին
*
Հա յաս–
տանը նուաճող
մտՀ մետական
սուլթաները
ու զօրապետեր
ը չՀաս–
տատեցին
տիրած
երկրռւմ
մոզովրդի
Համար փոքր ի շատէ ապա–
Հով
դրութիւն
,
չստեղծեցին
այն ամ են ա տա ր ր ա կ ան
պայմաններ
րր , որոնք անՀրամեշա
են մողովրգի
բազմանալու,
զարգանալու
%
Համ ար
X
*
Լ, ո սաճ ած
ազգերի
ստրկութիւն
լւ պաՀպանելու
Համ ար
ամ բոզք
Ո Ն ւ լ զ ա փ ա ւ ւ
տ ա րրր ստացաւ
մի զինուորական
իշի
յո
զ
դա­
սակարգի
տիպար
%
Դարերի
ընթացքում
I I Ն ւլղավւաւ լ
տաճ ի կը
ար–
ՀամտրՀանքով
Էր վերարերւում
գէպի
գ ե ա Ն Ո Ն բ
Հայը, պատիւ
ու
պարծանք
էր Համարում
ճնշել,
կողոպտել
,
անպատուել
գհ"01Ն1ւ\.–
սին.։
Ս՝ իամամանակ
մ աՀմ ե տա կան պաշտ օն եան ոչ միայն անտար ^
բեր է եղել
գէաի
քրիստոնեաների
շաՀը,
այլեւ
ան
իրաւարար
միշտ
մեղադրել,
զրպարտել,
բանտարկել
,
ամէն կերպ
ճնշել–
վնասել
է Հային
X
Այդպիսով,
չնայելով,
որ
հա ւ ա ս ա ր ո ւթիւնը
յայտարարուած
էր կեանքի
ամենագլխաւոր
սկզբունքներից
մէկը,
տաճկի
մոլեռանդութիւնը
զրկեց
Հային
եւ այս
ն աՀա պետ
ական
առաւելութիւն
ի ց :
«
իրաւունք
չունենալով
զէնք եւս կրելու
,
որ Հարկաւոր
դէպ–
•
քում
կարողանար
գոնէ
ինքը
իրեն պաշտպանել,
Հա յը ակամ ա յ
՛
պիտի
ընկնէր
այս կամ ա յն քբսւի կամ
րէգի
.
Հովանաւորութեան
տակ
,
պիաի գսէր իր ա պ ահո վ ո ւթիւնը ա յս կաս՝ ա յն վարձատուս.–
թ ե ա մ բ ;
Այդ կապը թէեւ ստիպողական
չէր կառավարութեան
կող՛–
մից,
բայց
լինելով
անՀրամեշա
Հետեւանք
ժամանակակից
պայ­
մանների՝
օծուեցաւ
զանազան
սովոր ո ւթիւննե րով
եւ
ստացաւ
յայտնի
գոյն,
որը իր բացասական
կողմերով
նմանում
է
ինչպէս
.
եւրոպական
միջնադարեան
սիստեմին,
նոյնպէս
եւ Հայ նախա­
րարականին
,
որը իրենք՝
տաճիկները
,
Հայաստանը
նուաճելիս
,
Հայ
ժողովրդի
աքակցոա թեամբ
,
ջնջեցին
յԱ1ԱՈԼն
հս1ԼԱ1ԱարՈԼ–
.
թհքԱւն :
Այդպիսով
այն ճնշման
վրայ, որը Հետեւանք
էր թափա­
ռական
խաշնարած
կեանքի,
աւե լա ցաւ մի ուրիշը,
Ա պ ( 1 Ա 1 բ ն ա –
կ ո ւթե ան մի մասին իշխ ո ւմը մի ւ ս ի վ բ ա յ :
Այդ անիր
աւոլթիւնն
էէ ոչնչացնելու
Համար պէտք էլ։
կ ա ռ ա վ ա րո ւթիւն ,
որ/չ
սակայն
չկար։
«
Զկար,
ասում
ենք, որովհետեւ
Պոլս ոյ ամիրաների
Հիմնաձ֊
կազմակերպութիւնը
ստեզձ֊ու
ա ծ
էր միայն
դրացի
ազգերի
Հետ
մրցելոձ
,
քրիստոնեաների
ստրկութիւնը
պահպանելու
ու Հա­
րուստ դասակարգի
չաՀերին
ծառայելու
Համար։
Հարկաւ,
այգ
ա
Fonds A.R.A.M