կասահայ
Տագնապը»
(1903
թ • ) ել «Ամրո
իւ ա յ էն
Տրամաբանու­
թիւնը»
( 1 8 9 9
^ – )
դասական
գործեր
են՝ չքեղ կքիր հայ
յեղափո­
խական
գրականութեան
հ
՝
ւ՝րէսաափորի
անմիջական
շնչի տակ
Համախմբուեր
ոլ
կազ–
մակերպուեց
եւ արսւասաՀմ
անի
Հայ ուսանողութիւնս՝
Հէ)ւրո–
պայի Հայ Ուսանողական
Միութիւնը»
,
որ նշանակալիս
դեր
կա­
տարեց
Հ ա 3
•
՛
հա շնա կզութեան
գործունեութեան
մ էք :
1899—
^5՛ ք
՝1՝
րիս ա ավարի
հանքերով
կազմ ակիբպուեց
գէ՜
մումբ
Հայերի
կողմից
ԼաՀէի
խաղաղութեան
ՎեՀ ամ ո զո վին
Տ
Մ իամամանակ
,
Աւ րո սլայի
ղան ա գան
կենտրոններում
,
կաղմ ա—
կե րպուեցին
Հա յա սիրական
կոմ իտէնե ր ականաւս
ր գէմ քերից
ել
տեղի
ունեցան
Հ ր ա պա բ ա կա յին
մ ո գովն եր , գա սա խօսութիւնն
եր
ու
խո րՀբգա բանական
աղմկայոյղ
Հարցապնդումներ
ի նպաստ
Հայկական
Ղ՛ատի :
Վերչ\ապէս
, 1900
Նոյեմբերին
,
սկսուեց
Հբատաբակուել
ֆր­
րան ս ե ր կ ն
«
ՓբՕ Աբս՚ենյւա»5ք
Հայկական
պրոպագանդի
օրգանբ
,
Պիէր
՝
ւ՝իյեաբի
խմբագբութեամբ
եւ Անատոլ
Ֆրանսի
,
՝
Բլէման–
սո
յէ
1
^*Ը^՚Է
^1
ո
չէ
ս
ի
ք
Պ րէ
Ա
անս է ի եւ (իան Տ՝ոռէսի
մասնակցու­
թեամբ
,
իրրեւ
խմբագրութեան
անդամ:
Թերթի
քարտուղարու­
թիւն բ վարում
էր երիտասարդ
ընկերվարական
(
իան Լոնգէն
ւ
՝
Րրիս տավարի թափած
խանքերի
արդիւնքն
էր ա յգ ։Թէ ինչքան
ո–
գեւորուած
էր նա այգ ձեռնարկով,
երեւում
է
«
ՓբՕ Աբւքեսիա»–
յի
խմբագրութեան
ուղղած
նրա մի նամակից,
առածին
Համարի
լոյս
տեսնելու
առթիւ*
«
Մենք,
գրում էր նա, Համարեա
Հարբած
էինք
թերթը
ստանալու
առածին
օրերը;
Մեր ուրախութիւնն
այնքան
մեծ է եղիլ, որ ք^երթը
ձեռքներս
առնելով
առածին անգամ՝
Համ­
բուրել
ենք Համարը»
• • •
՚
Բրիէաափոբը
գլխաւորեց
նաեւ
աՀաբկու
«
Փ ո թո բ ի կ» բ , որ
1901–/՛
^
սկսած, մի քանի տաբի, սարսափի
տակ
պաՀեց Հայ մ ե–
հ աՀա բուսաներ
ին , որոնք պա բտաւս րուած
եղան խոշոր
գումար­
ներ տրամադրելու
Հայ ազատագրական
գործին։
Հ
*
3
*
Գ * Երրսրգ
ԸսգՀ * Ժողովից
յետոյ
,
1904–
^5> ,
՝
Բըիստա–
փորը
թողեց
«
Գրօշակ»ի
խմբագրութիւնը
եւ նետուեց
նոր
վա–
թ
ո
րիկի
մէք։
*
Լաղուց
նրան տանգում
էր մի սուր միաք -
վերցը–
նել մէֆտեղից
այն Ջարիքը
,
որ պատուՀաս
էր դարձել
Հայ
մոզս–
՚
նԼՍԳէ ԴԼէ
ս
1՚
ս
՝
մաՀով
պատմել
Աուլթան
Աբդուլ
Համիգին
։
Այդ
առաջարկը
բերեց
նա ԸնդՀ . Ժողովին
,
որի վաւեբացումից
յե­
տոյ՝
ինքը անցաւ
գործի
գլու֊խը։
կազմեց
մաՀափորձի
ծրագիր,
ընտրեց
գործակիցներ
,
անձամբ
մտաւ
Պոլիս
Հրեայ
ԱամուԷլ
3)
ա
յն ծածկանունով
եւ կատարեց նախապատրաստական
ա շիւ ա–
95
Fonds A.R.A.M