տԼստկէտէց
աՀագին դեր կատարեց ԱրեւմտաՀայ
Առածէն
Համագումարը
,
մայիս
2 11–
է" , Երեւանում ։
Համ աղում ա րր Հրալէ րլեց
մԷՀկուսակցական
կազմակերպիչ
մարմնէ
կոզ^էց եւ րաղկացած՜ էր
80
պատգամաւորներէց
ու խորհրդակցական
ձայնէ
էրալունք
ունեցածներից , որոնցէց
15
Հոգին
իւր քաՀա յաս տանից
, 27
^
ո
վ՜
կաս ապաստանած
գաղթականներից
, 14
ընկերութիւններից
ու մ էութիւն–՛
ներէց
, 8
կո ւսա կց ութէ ւններ էց
, 3
թէւրքաՀա
յ մամա .լից
, 6
Հ բաւէրեալներ եւ
11
խոբՀ րգա կցական
ձայնով
կան չլածներ ։ Համագումարէն
ներկա
յացուցէչ
էր ուղարկել եւ Ամենայն
Հայոց կաթուղիկոսը։
Հանդիսաւոր
բացումը կա­
տարեց Անդրանիկը դ է
ս
կ բացման
խօսքը ասաց Արամը , "/՚^ ճառը
թողեց
խորունկ տպա լոր ութ էլն ամենքէ
վրա։
Համագումարր
Հրաւէրւած
էր մէայն
գաղթականական
խնդէրներ
լուծելու նպատակով , բայց անՀ րաժե չտօրէն ստացաւ նաեւ քաղաքական
գոլ­
նա ւո ր
ո
ւմ ։
\
յ
րա Հանած
որոշումներն
ու
,
յ/
անտ լան զ , ստեղծած
մ արմէնը
յետագային
խաղացին խոշոր գործնական դեր արեւմտաՀայերի
կեանքում ։
Համ ագում արբ
ե րկա րօրէն
զբազւեց
գաղթականական
ոլ
ն պաս տա­
րա չխ ման գործէ զննութեամբ եւ ապագայ
դործունէութեան
ծրագրէ
մշա­
կումով։
/*
վերիոյ * րնզունւեցէն
Հետեւեալ
երկու բանաձեւէրր
,
որոնցէց
^Ր%Ր"ՐԳՌ) գէ՚ՂՔ^քէ բնական զարգացումովդ
դարձաւ մէ տեսակ
սաՀմա–
նադրութէւն
։
Առածէն բանաձեւը ,
առաջարկեց ՎաՀ . ֆափազեանը եւ
ընդունլեց
51
քւէով Տ—է դէմ
1
արտայայտում
էր Համագումարէ
վերա բերում բ
գէ
ա
է
գազթականական
կամ , էնչպէս
այն ժամանակ
ասում էէն , փախստականա–
կան մարմէններէ անցեալ
դործունէութէւնը։
Բանաձեւը
ասում էր* «ԹէւրքաՀայ
Համագումարը
լսելով պատգամա­
ւորներու
զեկուցումները
եւ փա խս տա կանա կան ա զգայ էն մարմէններէ
ոմանց
ներկայացուցիչներու
բա ցա տ րո ւթ է ւննե րբ փախստականներու
օգնութեան
դործէ կազմակերպման եւ վէճակէ
մասին
,
կբ նկատէդ որ փախստականներու
օգնութեան
գ
ո
րօ~ը վ
ա
(՛
11
՛
Լ ազգային
մարմ իններու
դո րծունէութէւնը
չնա­
յած անոնց նպատակներու եւ միջոցներու բացարձակ
Համանմանութեան՝
չէ
ունեցած մէկ ընւէՀանուր
ուղեգիծ եւ գործելակերպ
,
ինչպէս նաեւ
միջոցնե­
րու ու գործերու
կենտրոնացում
եւ ներդաչնակութիւն
:
«
Որ օգնութեան
գործին մէ^ տեղի են ունեցած
խոշոր թերոլթիլններ
,
էնչպէս՝
անմեթօդ գործելակերպ
,
իրական ք
0
ս
թր°էէ բացակա
յութիլն
^ պաշ­
տօնական
կազմի անփոյթ րնտրութիւն
^ փախստականներու
իրաւական
մաս–
նակցութիւնբ չէ յարգւած
,
կանոնաւոր Հա շւետւութեան
բացակայութիւնդ
ո–
լանք առիթ տւած են բազմաթիւ
բողոքներու եւ
կասկածներու։
«
Որ փախստականներու
օգնութեան
՛
չ
ո
րծր
ընդՀանուր
առմամբ նկատ–
լած է իրր սոսկ մարդասիրական
ձեռնարկ եւ տա րլած է ըսա այնմ՝ ղեկա–
վ
ա
Ր*–ելով
էյ /խալո րապէս նպաստ տալու սկզբունքովդ փոխանակ
աշխատանք
տալու , մէնչզեռ
Հալածական
թրքաՀա յութեան
գո յութէ ան պա Հ պանմ ան
28
Fonds A.R.A.M