196
Պ Ա Տ Մ Ո Ւ ԹԻՒ Ն
բե լու.
Հա յութ
ի ւ ն ը ՝. ա յն
Հ ի եսական
մա ահ ու֊ մ ով թէ այդ
ե բ կբ ամ ասեր
ը
այլեւս
իրենց
ձեռքը
պիտի
չես ան ^ (հուսը
կրկին
պիտի
տիրապետէ
ա յ գ
վայրեբուն
յ
ե թէ իրենք
ինչ որ կրնան
կորզել
Հայերէն՝
այգ չաՀ
պիտի
Ահա յ իրենց։
Հա
յ ժողով
ու ր գ ը այլեւս
ի բ են ց ապրանքբ
չէ ի ն
նկատեր
1
ւ Հետեւաբար
Հա յ գիւղա
ց ի ութ եան պա Հպ ան ումը
7
գոնէ
ֆէ ո գա
լական
չաՀաիյնդր
ութե ամ բ^ քի*–բա
իշիւ ան ապետ ե բո ւ մ ա ա Հո գութ են էն
իսպառ
կբ
բացակայէր։
Այս չարաղէտ
բմբռնումբ
տիրական
պիտի
ւ/եար
Հետա­
գայ
տասնամեակնե
բ ուն ե Հայութ
ի ւ ն ը մեծագոյն
Հարուածները
պիտի
ստանա
ր իր
ԳՐ
ա
ցի
քբտական
զանգուածներէն։
Թանզիմաթի
ներշնչած
յոյսերը
ե \քաաթէոս
պատ բիա բ ք ի
կոն­
դակը
իր խոստուեսե
բով^ բաւական
պատճառներ
էին
ըմբոստանալու
քրտական
վա
յ բ ագութ
իւննե
ր ո ւ ն դէմ։
Այգ ըմբոստ
կեցուածքը
կը տես­
նենք
Ա՝ուչ
ք
ա
ղ
ա
ք ի
Միլլէթ
աէս
չի
(
ա է
1
Գ ՚ "
ա
՚
յ
՚ "
)
ՏովսԷփի
յ/օա–
որ
բանտին
"
^էֆ. Ւ
ս
Կ
վախնար
Շարիֆ
փաչայէն
ե կը յայտարարէ
թէ
քրտական
փաչայսւթիւնը
պիտի
վերցնէ
Ա՝ուչի
չբ
Ազգապետ
Յովսէփ
ը Մուչի
բա՛նտ
ի ն "*էչ\ խեղդամահ
կ ՛ ը լ լ ա ՛ յ ՚ ։
Բ
ա
յ ց
1850-
ին,
ինչպէս
տ ե ս ա ն ք նախորդ
գլուխ
ի ն մէչ^, ՀՀաբիֆ
փաշան
կ ՛ ա ք –
սո ր ու ի Ա՚ետինէ
ե.Մուչի
շրջանէն
քրտական
փաչայութ
ի ւ ն ը կը
վեր֊
նայ։
1850
թուականէն
սկսեալ
Ա՚ուչ
քազաքը
հ. շրջանները
կը կ ա ֊
ռ ա վա ր ու ի ն թրքական
կառավարիչներով։
Այդ ժ ամ ան ակաչբ չ^ան ի ն Բ ա ֊
զէչը
կ՚ենթաբկուէր
Մուչի
կառավարիչի
իրաւասութեան։
\)
կոզ ու գ ա ֊
ոող
կառավարիչներէն
Հայութ
ի ւ ն ը կը սպասէր
խիստ
միչ՝ո
ցառու
քբտական
ցեղապևանե
բ ուն դէմ ^ ո բոն ք թէեւ
ե բ կ բ ո ր գա կան աստ
իճա–
նով
.
ա յսուՀանդե
բձ
ի բեն
ց
են թ ա կա
յ գ իւղական
չբ ^աններ
ուն
Համ ա բ
մէկ-մէկ
անկտի֊
բռնակալներ
էին։
էյկող
կառավարիչը
Հայութեան
" ՚
^ ք ի ՚ ո
այնքան
վարկ
ունէր
.
որքան
կտրուկ
մ ի^ոցն
եբու
կը դիմէ բ
զ սպե
լու
.
բանտ ա բկե լու ե աքսորելու
քիւրտ
ան զո
ւ ս պ
տարրերը։
1850" 1860
թու ականն ե բու տասն
ամ եւս կը բնո րոտ է ա յն
զինուո­
րական
արչաւանքնե
րով-զո
ր թրքական
կառավարութիւնը^
էբզբումի
բա­
նակի
միջոցաւ–
կը կատարէր
զանազան
գաւառներուն
մէ9 քբտական
ցե­
ղապետեր
բ Հնազանդութեան
բերելու։
էշատերը
կը բանտարկուէին
ե.
այլեւս
իրենց
տունը
չէին
դ ա ռ ն ա ր *
ոմանք
կ* աքսո
բուէ
ի ն . ոմանք
մեծ
կա չառ քով
Հազիւ
իրենց
կա չին կ* ազատէ
ի ն
ե
աւելի
խո Հեմ կը
չար–
*
էին,
Թրքական
տիրապետութիւնը
իր վարչութեամբ
և դ ա տ ա ր ա ն ն ե ­
րով
կ՚ամրանար
Հայաստանի
մէֆ։
Մ " ՚ - չ ի ֊ • Բազէշի
բնակիչներու
մեծ մասը
քբտական
ծագում
ու­
նէր
։
Այգ երկու
քաղաքն
հր ու իսլամ
ա զ գ ա բնակչութ
ի ւ ն ը կը
թրքա­
նար,
առանց
արարողութեան։
իսլամ ութ ի ւ ն ը բաւական
էր որ
իրենք
յարմարէ
էն
թուրք
կառավարութեան
վարչութեան
և գործէին
որպէս
թուրք։
Fonds A.R.A.M