ԱՆԱՀԻՏ
79
ԵՐԱԺՇՏԱԿԱՆ ՏՊԱԻՈՐՈՒԹԻՒՆՆԵՐ
ՀԱ8ԱՍՏԱՆԻ ՄԻՋՈՎ ՃԱՆԱՊԱՐՀՈՐԴԵԼԻՍ
ՍՒ ԷՋ 2ԱՅ ԺՈՂՈՎՐԴԱԿԱՆ ԵՐԳՒ ՈՒՍՈՒՄՆՍԼՍՒՐՈՒԹեԱՆ ՃԱՄԱՐ
1925
թ՛ Օգոստոսի
\
ից % գիշեըուան
մէջ՝
թ՛ա փ ա ռելով
Հայ ա սսւ ան է գիւղական
ճանառ
ւղարՀներով,
Հե տեւեցի
մի Հայ
ժողովրդական
երգի։
Մ ութն
ընկած էր եւ ես 1լ ուզէի
աուն
վերադառնալ։
Այդ վայրկեանին
լքի
բարձր,
ա ղ եր
ււալիս
ն օթ ա կար եց
գի Լ եր այ ին գով
օ դը
։
Սի
ուժգին
բարձր ա Էն օրի ձ այն ան Հո ւն եր­
կար
սլա Հեց այդ նօթ
ան
դ
աղերսես.
եւ երբ
ււ կ ււ I. ւք թուլանա
լ, դողդողուն
ու լայն
ալիքն քէ­
ներ ով դէսչ ի վախճան
բերաւ
Ա՛յդ
նօթ
ան։
Ս ն ա ց ի քարացածդ
այնք ան սրաիս
դւգաւ
Ա՛յգ
Հնչիւնր։
Այդ մէկ նօթ
ան
աւելի էր քան
թախիծ
կամ Հեշաանք
լքի թոյլ
։1
՚
ա
ՐԴ
Ոէ
–,
դա
լքի ա մբո ղ2
ա
ԴԳէ
աւ ւււք ական
դգացողու–
թ ե ան
ար ա այ այ ա ո ւ թ իւն
Էր , մա րդկո ւթե
ան
մի Աւանդուած
մասի
կենդան
ի
աղերսանքը։
Այդ
մ Էկ
՚1
ւ
օթ ան
իԳւձ
Հ սւ մա ր աւ ել ի
արժ
Էք
սա ա ցաւ քան ՎակնԷրի
ամբ
ո
գՀ^
"
Տրիսաան
»
օսլերան։
Այս
մտածոդութիւնները,
աւելի
ճիշտ
լի^փ
ասելու՝
զգացողութ
իւններր,
Հազիւ մի
քանի
վայրկեանի
տեւողութեամբ
վրաս ինկան, երբ
վերոյիշեա
լ ձայնը
նոր էն
նոյն
նօթ
ան
արձա­
կեց , բայց պակաս
ուժգին։
(
Հոգնած
ութիւնս
մի ակնթարթում
անՀետացաւ
ք
քունս
փախաւ
եւ ես ճ ան ասլարՀ
ից ս
շեղու եց ի՝ Հեա եւ ելով
Ա՛յդ ձայնին
որ գէպ ի անաաոին
խսրքերը կը
Հեռանար։
Այս երկրորդ
նօթ
ան վախճան
չա­
սաւ
ւ
բայց
եղանակ
դարձաւ,
"
թի**
1
արտայայ–
աիչ
ոյժին
տպաւորութիւնը
խօսք եր ով էեմ
կարող
յայանել,
ասել թէ դա
յօրինուած
է
դօրիական
գամմային
վրայ, որ դա
ներկա­
յացնում
է ելեւէ2իւերի
մի շարք,
կարճ ե եր­
կար
բւսխոււք/ւերի
մի յաջորդութիւն,
դա ինձ
նոյն էա վւ ան միա
կ երեւայ
,
"
ք՛ չ ավւ ուգ են ալ
բացատրել
գոթական
ա աճա ր ի
ադդեցւււթիւնր
նրա
ե ր կա ր ո ւթ ի ւնր կամ
լ այ ն ո ւթ իւնր
մատ­
նանիշ ան ել ո վ։
Յանկարծակի
գ
առանց պատճառի,
երգիչը
լռեց. երեւի
Հ այ երիտասարդ
գիւղացի
էր. որ
իր գիւգր կը դառնար։
Ես ւ/եացի, ինչպէս
կա­
խարդուած,
սիրտս
այրուած
ք
մ են
մ են ակ՝ ան­
տառին
մէ1է\։ Ս ի քանի արտասուք
պէտք էր
այն
^ղացունց
վիճակից
ինձ Հանելու
Համար։
*
Տ
ո ւն վ եր ադար
ձ այ այն Հաստատ
Հա մ ո գ մո ւն–
քով, որ կեանքիս
ամենաուժեգ
երաժշտական
ա ււք ա ւ ււր ււ ւ թի ւնը
ո ւ ն եց այ այդ իրիկս
ւս
։
Աւելի
յետոյ,
թաւիաոելով
Ագրբէյճանի
մէ^ եւ շատ Հայկական
երդեր
լսելով,
կարո­
ղացայ
դրանց
երկու տեսակի
բաժանել։
1
Ղ
բրև
օրինակ
աոաջին
տեսակի, որ կ ուգ է ի անուա–
ն ել «Ասիական
տ ե ս ւս կ ր » , առ ա Հ արկու
մ եմ
մի ժողովրդական
եղանակ,
որ զրի աո ած է
եր գա Հան Պ. Անուշ աւան
$էր -
՚
Լեւոնդեանր։
Այդ
եղանակին
մէջ բոլոր երաժշտական
զար­
դար
ան քներ
ր
(
ա
6
11
Տ1Ո 6 Տ )
կ ար ելի է գտնել
։
Պէտք է նկ ա ա ել , որ եր բ
սւ ս ի ա կ ան մե ղ եղին
գլլի պիտի
անցնել,
կամ
աւելի լաւ է
ասել
երբ
այդ եղան ակր կ ուգ ենք գօռով
պառկե­
ցնել
Պրօկուստի
անկողնին
մէջ — , եւրոպա–
կ ան եր աժ շ տա կան
օ
ր էնք
ին
Հ ա մեմա տ ք ե–
ղ ան ակին
մասնաւոր
դեղեց կութ
ի ւնր
կորչում
է, այն դեղեց կութ ի ւնր, որ լքինչ եւ /"՛կ
պարզ
էՕՈ–11ւէ6
ունենալով,
մի տեսակ
€Ոէւ՚6 էՕՈՏ1ւէ6
//
ւն ի, որ մա սն աւ որ
եր ա ժ շ ա ա կան
տրսւ մա -
զրո
ւ թիւն է ստեղծում,
չավւի
աԳւսաՀ ման նր ր -
Fonds A.R.A.M