Ազատութեանց
թշնամի
Ցարի
դաժան
բռնակալութիւնը
ուղ­
ղուած՛ էր
անհատ
յեղափոխականներու
դէմ, մինչ Սուլթան
Հա մի ար
«
յեղափոխականներու»
պատրուակին
տակ կը կոտորէր
Հարիւր
Հա­
զարաւոր
անմեղ
Ժողովուրդ։
Հետեւաբար,
բաղդատութեան
եզրը
քիչ էր Սուլթանի
բարբարոսական
բռնատիրութեան
եւ Ցարի
միա­
հեծան
իշխանութեան
միֆեւ, եւ Վերջինը,
առանց
այլեւայլի նա­
խընտրելի էր առաջինէն։
Յամենայն
դէպս, Հ • 3՝
Դաշնակցութիւնը,
երկու ճակատի
վրայ միաժամանակ
պայքար
մզելով,
կր ջլատէր իր
արդէն իսկ տկար ուժերը, եւ կը ձաիադէր երկու նակատներուն վրայ ալ
հաւասարապէս։
Դաշնակցութեան
այս ակնյայտ
շեղումին
Համար
էր, որ Անդրանիկ
եւ իր բազմաթիւ
ՀամախոՀները
Հեռացած
էին
կուսակցութեան
շարքերէն
I
Անդրանիկէն
ետք, «Կ ո վկա սեան
Աախագիծ»ի
դէմ առածին
յայտնի
ընդվզողներէն
մէկը եղած էր Մի Հրան անունս վ Հին եւ քաջ
յեղափոխականը։
Ան աչքառու
եւ ազդեցիկ
ֆետայի
մը
ըլլալով
պայման
գրաւ
կուսակցութեան
կեդրոնին
որ Հրաժարի
«
Աախա–
գիծ»էն եւ նուիրուի
միայն
ազգային
ինքն ա պաշտպանութեան
գոր–
ձին
։
^
|
Դաշնակցութեան
թրքաՀայ
ղեկավարները
առ Հասարակ
Հակա­
ռակ
ր լ լալ ով Հանդերձ
«
Նախագիծ»ին,
ծրագիրը
«
մէկ
ձայնի առա­
ւելութեամբ»
վաւերացուած
էր ±907–ին,
Վիեննայի
Չորրորդ
ԸնդՀ •
Ժ*ողովէն,
որո վՀ ետ եւ այդ ատեն, կուսակցութեան
թրքաՀայ
ղեկա­
վարներէն
Աերոր
Աղբիւր
1
Դէ
ո
ՐԳ
Զաւուշ,
Հրայր—Դժոխք,
Ապղա–
նաց Մակար եւ ուրիշներ
նաՀատակուած
ըլլալով
պայքարի
ճամրու
վրայ, Արեւմտեան
Պիւրոն տկարացած
էր եւ կուսակցութեան
ռու­
սահայ
ֆո՜ֆերը կ ի էխ էին ժողովներուն
մէ9ւ
ՄիՀրանի եւիր Հետեւորդներուն
բողոքները
ի զուր անցած
ըլ­
լալով, օր մը ՄիՀրան
զէնքը
ձեռքին
ներս մտաւ
Թիֆլիսի
«
Յառաջ»
թերթի խմբագրատունը
եւպահանջեց
կուսակցութեան
կնիքն ու վա­
ւերաթուղթերը
:
Աւետիս
Ահարոնեանի
միջամտութեան
վրայ ան
վեր^ տուաւ իր սպառնալիքին
եւ դուրս
ելաւ
գրասենեակէն:
Մի հր ան ի շարժումը
կոչուեցաւ
«
Մի Հրանա կան ո ւթի ւն» ւ
կովկասահայ
մեծ ռա զմիկ եւ
1905–/ *
Կովկասի
Հայ –թաթարա­
կան
կռիւներու
Հերոսներէն՝
Նիկոլ—Դումանն
ալ գրաւոր
կերպով
թելադրեց
կուսակցութեան
կեդրոնական
Պիւրոյին, որ «շատ չտար–
լի Համառուսական
Հովերով»՛,
բայց այս բոլոր
բողոքները
ապար–
6
Տեղ* Մ* Աւեաեան,
Հ ա յ Ազատագրական Աղդ ՛ Ցիսնաս՞հայ Ցուշամատեան
եւ Զօր. Անդրանիկ,
էջ
53։
7
նոյն, էջ
54։
- 230 -
Fonds A.R.A.M