կան ա պէս
լունելու
սահմանային
հարսը
եւ կայացւելիք
վճիռը
ներկայացնե­
լու Վրասաանի
կառավարութեան
ի վաւերացումն՝»
։
Ե*– ն ո յ ն գրութեան
մէթ
որոշում
էր վյր
ա
^իների
սահմանային
պահանջները*
վվրաց
հանրապետու­
թեան
կառավարութեան
պահանթով
սահմանագիծ՜ը
Հայաստանի
եւ Վրաս­
աանի
հանրապետութիւնների
միթեւ
պէտք
է անցնի
Թիֆլիոի
նահանգի
հին
սահմանով,
այսինքն՝՝
այն գծ՜ով,
որը այմմ
րամ ան ում է Ախալքալաքի
Ո
լ
Բո ր չտ լուի
գաւառները
նախկին
Երեւանի
նահանգի
նախկին
Ալե
քսանգրապոլ
գաւառիս՝
հարաւում
,
իսկ
ա
րեւելքից՝
ա
Տ"
Դ°"
Ո
՚
Լ)
ո
V ր
ա
մանում
է
Բորչալոլի
գաւառը
նախկին
Գանձակի
նահանգի
նախկին
Վազախի
գա լառից՝» :
ի պատասխան
այս գրութեան
,
Ա * Տ իգրանեանը
հաղորգեց
,
նոյնպէս
գրաւոր
,
որ սահմանը
Հայաստանի
եւ Վրասաանի
միթեւ
ո ր ո շլան
եւ հայ ոլ
վրաց
ներկայացուցիչների
միթել
մէկից
աւելի
անգամներ
հասաատւան
է
1917
թ ւ ֊ ի ընթացքին
:
Այգ սահմանը,
որ հ իմն լան է ա զ գ ա գ ր ա կ ա ն
սկզբունքի
վրա,
Հայաստանի
կառավարութեան
համար
ի զօրու է եւ այ մ մ ։ Ր սա
1917
թ •
հայ–
վրացական
համաձայնութեան
^.Ախալքալաքի
գաւառը
ամբո գթովին
եւ Բոր­
չալոլի
գաւառի
մեն՝ մասը,
ուր հայ ազգաբնակութիւնը
կազմում
է
բացար­
ձակ
մ ենամա
սնութիւն
,
անկապտելի
կտորն
են Հա յա ս սէանի %
Ա՝իամամանակ
Բորչալոլի
գաւառի
հիւսիսային
մասը
ել
Թիֆլիոի
գաւառի
հիւսիսային
մասը
մինչեւ
Թիֆլիս
ք
ա
զ
ա
քը*.
շնա յան որ այս մասում
հայ
բնակչութիւնը
աւելի
Է վրացականից
,
մտցւան
են Վբաստանի
կազմի
մէթ^ ՛այն
հաշւով,
որ
Վբաստանի
հայերը
կունենան
ազգային—մշակութային
ինքնորոշման
երաշ–
քսիքներ»։
Եթէ,
սակայն,
վրաս
կառավարութիւնը
սչնգում
է նոր
սահմա­
նագծի
վրա, այն ժամանակ
սահմանային
իյնգիրը
պէտք
է քննւի
բովանդակ
ծաւալով՝
ոչ միայն
Ախալքալաքի
եւ Լոռի ի, այլ եւ Հայն
շրջանների
(
Բոր­
չալոլի
ու Թիֆլիսի
գալառների)
վերաբերմամբ,
որոնք
կարող
են
առանց
վէճ ի միացւել
Վրաս տանին
միայն
այն ղէպքում
,
երբ Վբաստանի
ել
Հայաս­
տանի
հողային
բաժանման
ամրոդ9
նախկին
ծրագիրը
պա
հ պան
լի» :
Վրաց
ներկայացուցիչը
շարունակեց
սլնգել
իր տեսակէտի
վրա, իսկ
այղ
միջոցին
Վբաստանի
կառավարութիւնը
,
օղաւելով
թէւրքերի
հեռանա­
լս լց , հակառակ
Հայաստանի
կառավարութեան
կտրուկ
բողոքների
,
գրաւեց
Ախտ
լքա լաքի
գաւառը՛
դեկտ.
5—
ին վրաց
զօրքերը,
զօր– Ա՝ ակայեւի
գլխա­
ւորութեամբ,
մտան
Ախալքալաք
ել յայտարարեցին
միացւած
Վրաստանին։
Վրաց
կառավարութիւնը
պատասխանեց
Հայաստանի
կառավարութեան,
թէ
«
Ախտ
լքա լաքի
գաւառի
նւաճման
հարցը
ո՛չ պատմական
,
ո՛չ քաղաքական
եւ
ո՛չ է լ բարոյական
տեսա կէտ
ից
վիճելի
չէ»։
Եւ այղ «անվիճելի»
իրաւունքը,
իրականացնելու
համար
դեկա.
8
ու 9—ին , վրաց
զօրքերը
զէնքի
ուժով
ստէ՜
պեցին
սակաւ ամարդ
հայ զօրամասին
թողնել
Ախալքալաքի
զաւառի
Եֆրե՜
մովկա
եւ Տրոյիցկոյէ
գիլզերը
,
որ հայեբը
գրաւել
էին թիւր
քերի
հեռանա­
լ՛՝^
յետոյ։
Ախալքալաքի
ու Լոռի
ի դէպքերը
մեծ յուղում
առաՀ
բերին
Երեւանում
>
Կուսակցոլթիլնները,
Հայաստանի
Խորհուրդը,
կառավարութիւնը,
հանրա­
յ ի ն կարծիքը
միաբերան
դատապարտում
էին վրացիների
ընթացքը։
Հ " ՛ / ՛
2 1 6
Fonds A.R.A.M