543
Այս պատմութիւնը կարդացողները որոօապես տեսան որ իննու»
սուՏական թուականներէն ի վեր, Տարօնցին սրտովին փարած եր իր
մեջ ապաստան գտած յեղափոխականներուն, իր ամբողջ Տիւ թա­
կան ու բարոյական աշխատանք ր տրամադրած անոնց , միօտ կռիւ­
ներ մղած՝ անոնց կողքին, չարչարուած, բանտարկուած ել կոտոր–
ուած հր անոնց Տամար եւ անոնց պատճառով , ե ւ սիրով տոկա­
ցած բուրք կառավարութեան ձեռք առած ամեն տեսակ բնաջնջումի
ծրաղիրին, բայց 1915 ի Յունիս ամսոյ վերջերը սկսած ջարդերուն*
բոլորովին անպատրաստ ունուեցաւ, եւ ցաւ ե ըսել ՈՐ ամենքն ալ
ջարդուեցան ոչխարի պես, ի բացա ռ ե ալ քանի մը անհատական
քաջութեան օրինակները, Սասունի եւ Մօոյ դաօտի գիլղերեն ոմանց
մեջ՛ ինչպես Կառնեն, Ալիճան, (Լլրան գիւղերը եւ ձիարեթի օըր–
ջանի կողմերը։
Երբեք կազմակերպութիւն մը երեւան չեկաւ այսպիսի ճգնա­
ժամային վայրկեանին, կամ չգտնուեցաւ Տարօնցի տիրական դեմք
մ ը , որոնք կարենային Տարօնի կ ռ ո ւ ող ուժերը ի մի հաւաքել , ա»
նոնց կարգուսարք տալ եւ ինքնապաօտպաոնութեան մ ղ ե լ ։ Այս կետը
ցոյց կուտայ որ 25 տարուան յեղափոխական
գործունեութիւնը
որեւե ազդեցութիւն չե՛ կրցեր գործել նայ ժողովուրդին վրայ, ե ւ
յեղափոխութեան օտարերկրացի ներկայացուցիչներն ալ, վերջին
պահուն, կա՛մ անճրկած եւ կա՛մ իրենք անձնապես անպիտան ըլ­
լալով, չկրցան օգտագործել Մօեցւոց բնատուր քաջութիւնն ու մար–
տոլնակութիւնը։
Կարծես թե Ա՛տեցիք այլեւս 1*այլ ՚Լաճանի ժառանգորդները
չեին։
ինծի չիյնար փառաբանել կ ամպանծացնել Մօեցւոց յայտնա–
բերած արի գործերը ե ւ Տերոսական արարքները՝ 1895 են ի վեր
իրենց մղա ծ զ անագան կռիւներուն մեջ, այսչափ բացորոտ ե ոք
Մշեցի , Սասունցի բառերը ինքնին Տոմաճիօ Տամսւրուած եին քա­
ջութեան, յաղթանակի, հաւատարմութեան։ Արդ, ի՛նչպես ե ղ ա ւ
ՈՐ այդ առիւծի ձագերը, 1915 ի կոտորածներուն ատեն, ոչխարի եւ
գառնուկի հօտերու պես ջարդուեցան՛ առանց կարենալու որեւե
լուրջ ընդդիմութիւն յայտնաբերելու։
ես ասոր պատճառը կը գտնեմ կազմակերպութեան պակասի
եւ կազմակերպիչներու անճարակութեան մեջ։
Fonds A.R.A.M